Kuzzat Altay

1984 – 2005 · DOĞU TÜRKİSTAN

BAŞLANGIÇ

Çin işgali altında bir çocukluk

Kuzzat Altay, 1984 yılında Çin işgali altındaki Doğu Türkistan’da dünyaya geldi. Tanınmış bir Uygur ailesine mensup olan Kuzzat, Çin Komünist Partisi tarafından “devlet düşmanı” ilan edilen ve ağır baskılara maruz kalan bir toplulukta büyüdü.

Urumçi 14. Lise’yi başarıyla tamamladıktan sonra tıp fakültesine kabul edildi. Ancak üniversitenin ilk yılında Çin istihbaratı tarafından tutuklandı ve ölümle tehdit edildi. Henüz 21 yaşındaki genç bir Uygur Türkü olarak iki seçeneği vardı: boyun eğmek ya da özgürlüğü için her şeyi geride bırakmak.

Kuzzat ikincisini seçti. 2005 yılında Doğu Türkistan’dan kaçarak Türkiye’ye ulaşmayı başardı.

2005 – 2008 · TÜRKİYE

TÜRKİYE YILLARI

İstanbul’da yeni bir dil, yeni bir hayat

Türkiye’ye varan Kuzzat, İstanbul Üniversitesi TÖMER’de Türkçe öğrenmeye başladı. Hem Çinceye hem de Türkçeye anadil düzeyinde hâkim olmasının avantajıyla, kısa sürede kendini iş dünyasında Çince-Türkçe tercüman olarak konumlandırdı.

Sabancı Holding, Vaillant Kombi ve Türkiye’nin önde gelen birçok büyük ve küçük ölçekli şirketinde profesyonel iş tercümanlığı yaptı. Üç yıl boyunca Türkiye’de çalışırken, aynı zamanda Doğu Türkistan’dan ayrılmadan hemen önce evlendiği hanımını getirebilmiş, ilk çocuğu dünyanın en güzel şehri İstanbul’da doğmuştu.

2008 yılında, Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği aracılığıyla, eşi ve 10 aylık bebeğiyle birlikte Amerika Birleşik Devletleri’ne mülteci olarak kabul edildi — ne üniversite diploması vardı ne de İngilizce biliyordu.

2008 – 2015 · VİRGİNİA, ABD

AMERİKA’DA YENİDEN DOĞUŞ

İngilizce’den kodlamaya: üçüncü dil, ikinci şans

Virginia, Fairfax’a yerleşen Kuzzat, hayatına sıfırdan başladı. Belediyenin İngilizce kursunda 4 ay İngilizce okuduktan sonra, bir taraftan çalışırken öbür taraftan kendi başına İngilizcesini iyileştirmeye karar verdi.

Zorlu ilk yılların ardından, başka da bir çıkış yolu bulamadığı için kendini kodlama öğrenmeye adadı — yine sıfırdan, yine kendi imkânlarıyla.

Bu karar her şeyi değiştirdi.

Kısa sürede yazılım test otomasyonu alanında uzmanlaşan Kuzzat, Amerika’nın en büyük teknoloji danışmanlık firmalarında çalışmaya başladı.

Accenture’da ABD sağlık sistemi projesi Healthcare.gov’un hayata geçirilmesinde görev aldı. CGI ve Fannie Mae gibi devasa kurumlarda deneyim kazandı.

Bir mültecinin, dil bilmeden geldiği ülkede Fortune 500 şirketlerinde çalışması — bu, Kuzzat’a hiçbir üniversitenin veremeyeceği gerçek tecrübeler ve bilgiler kazandırmıştı.

2015 – GÜNÜMÜZ

EĞİTİMLE DÖNÜŞÜM

14.000 mezun, 24 ülke, sayısız değişen hayat

2015 yılında Kuzzat, kendi deneyimlerinden yola çıkarak Cybertek’i (sonradan CYDEO olarak yeniden adlandırıldı) kurdu. Amacı basitti: kendisi gibi sıfırdan başlayan insanlara teknoloji kariyeri kazandırmak.

CYDEO, on yılda göçmen toplulukların teknoloji sektörüne geçişi için bir köprü hâline geldi. Öğrencilerin büyük çoğunluğu Türk, Türkî halklar ve Doğu Avrupalı göçmenlerden oluşuyordu — Amerika’da ya da dünyada hayatını sıfırdan kurmak zorunda kalan insanlar.

Bugüne kadar yaklaşık 14.000 kişi CYDEO programlarından mezun olarak dünya genelinde teknoloji sektöründe iş buldu. Google, Amazon, Apple, Microsoft, JPMorgan gibi şirketlerde çalışan mezunlar, Kuzzat’ın vizyonunun somut kanıtlarıdır.

Kuzzat, eğitime olan inancını hiçbir zaman kaybetmedi. 2019 yılında Harvard Business School Genel Yönetim Programı’nı (GMP) tamamlayarak, gençliğinde yarım kalan akademik yolculuğunu da taçlandırdı.

2018 – GÜNÜMÜZ

İNSAN HAKLARI MÜCADELESİ

Babasını toplama kamplarına aldılar — o susmayı reddetti

2018 yılında Kuzzat’ın dünyası bir kez daha sarsıldı. Babası, Çin Komünist Partisi tarafından Doğu Türkistan’daki toplama kamplarına götürülmüştü. O dönemde yaklaşık 2 milyon Uygur Türkü aynı kaderi paylaşıyordu.

Kuzzat susmayı reddetti. Çünkü babası çocukken daima ona “adam ol!” diye bağırırdı. Bir adam, babası kamptayken nasıl rahat yaşasın?

Kuzzat önce babası, sonra sınıf arkadaşları, öğretmenleri derken tüm Doğu Türkistanlıların sesini duyurmaya mecbur kaldı.

Siyaseti hiç sevmeyen, siyasi olmayı hiç beceremeyen Kuzzat, 2019 yılında Uyghur American Association (Amerika Uygur Derneği) başkanlığı görevini üstlenmek zorunda kaldı. Başkanlık yaptığı dönemde ABD ve dünya genelindeki Uygur topluluklarını Çin Komünist Partisi’ne karşı seferber etti.

BUGÜN VE YARIN

VİZYON

Girişimci, eğitimci, baba ve gelecek köylü

Bugün Kuzzat Altay bir girişimci, iş insanı, eğitimci ve Uygur insan hakları savunucusudur. CYDEO’nun kurucusu ve CEO’su olarak dünya genelinde teknoloji eğitimi vermeye devam ederken, Bilginomist ile misyonunu Türkçe konuşan dünyaya taşımaktadır.

Dört çocuk babasıdır. Siyasete atıldığı dönemlerde insanlar tarafından yoğun hakaret ve saldırılara maruz kalması, bir taraftan Çin’le mücadele ederken diğer taraftan şirketini ayakta tutmak için zorlandığı dönemlerde ailesini ihmal etmek zorunda kalması, hayatında derin izler bırakmıştır.

Ve bir hayali vardır: bir gün çiftçi olmak. Bir taraftan toprak ve hayvanlarla uğraşırken, diğer taraftan çok sevdiği öğretmenlik işini devam ettirmektir.

Çocuklarıyla beraber hayvanlarına bakmak, sebze ve meyvelerini toplamak ve ailesiyle dolu dolu zaman geçirecek özgürlüğe kavuşmaktır.